Honda RA300
დააზუსტებდით 1967 წლის ფორმულა 1 სეზონზეულ ბოლო წუთებში წარმოდგენილი Honda RA300 კრიტიკული გადაბირება იყო Honda Racing-ისთვის – ორ ერს შორის შემხვედრი იაპონურ-ამერიკული ეკიპაჟი, რომლიდანაც ათავსებდა სიალვინთა 12-ბუზურ Honda V12 აგრეგატს ბრიტანულ Lola-ს შასში. რამდენიმე კვირაში აგებული, Ford-Cosworth DFV-ს წინააღმდეგ წასვლისთვის, ერთი თვითმოთქმული გამარჯვება მიითვალა, შემდეგ კი მეორე აღევარდა, წარმოითემა ლენჩის “Hondola”.
როგორ გაჩნდა “Hondola”
RA273-ის გასაჭირი 1966-1967 ყოვლად xარმჭელი იყო. ჯონ სარტისი შეაფერხა და Honda-ს ახალი შასის თავად გააკვანმურა. ლოლას ერიქ ბროდლიმ Indianapoliseში გამარჯვებული T90 ნამყარით, რამდენიმე კვირაში დააჭირა T130 მინაიკოს, რომელსაც Honda-მ შესაფუთა RA300. შემადგენლობა: საკმაო კორიერული monocoque ბრიტანელი და მაქსიმუმ 48 კლაპანიანი V12 იაპონისგან – წარჩიკანი წინასქემიანი 1968 წელს მოსალოდნელი ახალი რეგლაციების წინ.
ტესტი მალხაზე და ბოლოს გამარჯვება
RA300 1967-ს იტალიურ გრან პრისზე პირველად იჩვენეს. ერთი თავისუფალი პირიდან, ცნობილია, Monza-ს შემდეგ მოხდა: Surtees-ი Honda-ს 3-ლიტრიანი ერის ერთადერთ გრან-პრიზ გამარჯვებას მაინც იღებდა, ბოლო წრეს ბრაბჰემის წინ გასცილდა. ის წლის დარჩენში რამდენიმეჯერ გამოჩნდა, სანამ RA301 და რისკიანი RA302 1968-ისთვის მოსწრება.
RA273-თან სხვაო – სხვა სამყარო
ერთი შესახედვია: RA273 კონტროლირებადი spaceframe-ი იყო, ხოლო RA300-ზე ერთმაგი ალუმინის ფურცლებისაგან წებლი და ჭიდან ჩაწერელი monocoque. წინსა და უკან თავად რეგულაცია – თუჯის კაუები, თუჯეა outboard დისკები – ქილა თებერვაი ამოწყვეტდა, ხოლო საერთო წონა მნიშვნელოვნად დაეცა. ეს V12-ს უფრო საუგარი იყო – პირველად ძლიერი ზასავის გარეშე ანძმიცნიელი იმის გარეშე, რომ ძრავას თავიდან ხელახლა უნდა დაეხვეწა.
English version
Introduced late in the 1967 Formula One season, the Honda RA300 represented a pivotal shift for Honda Racing: a hybrid Japanese-American effort that fused Honda’s own V12 engine with a British Lola chassis. Built in a matter of weeks to keep Honda competitive against the dominant Ford-Cosworth DFV units, it scored one famous victory and then bowed out, leaving the memorable nickname “Hondola” in its wake.
Birth of the Hondola
After the under-developed RA273 struggled through 1966 and 1967, John Surtees urged Honda to switch to a purpose-built chassis. Within weeks, Lola’s Eric Broadley adapted the Indianapolis-winning Lola T90 into the lightweight T130 chassis, which Honda clothed in RA300 bodywork. The car thus combined Honda’s proven 48-valve V12 with a proven British monocoque, a stop-gap gamble ahead of 1968 rule changes.
Quick debut and last-gasp win
The RA300 first appeared at the 1967 Italian Grand Prix. One race later, at Monza, Surtees drove it to Honda’s first and only Grand Prix victory of the 3-litre era, outsprinting Jack Brabham on the final lap. The car competed sporadically for the remainder of 1967 until the RA301 and RA302 arrived for 1968.
Technical difference from the RA273
Where the RA273 was a spaceframe developed in-house, the RA300 featured an Lola T130 monocoque bonded and riveted from aluminum sheet. Suspension geometry remained similar—double wishbones and outboard disc brakes—but overall weight dropped significantly, helping the 48-valve V12’s top-end power translate into quicker lap times without redesigning the engine itself.
