De Dion-Bouton Type V
გასული საუკუნის ტუნდაშველი ლიგებისას, ფრანგული De Dion–Bouton–მა წამოგვჩინა Type V, ისეთი სტანდარტიზებული „ცხენის გარეშე ეტლი“, რომელმაც მანქანა მოხატული ექსპონატიდან თანდათან მოსახერხებელ ყოფით პროდუქტად გადაიყვანა.
დიზაინი და ინჟინერია
De Dion–Bouton-ის განძთეული იყო ერთცილინდრიანი ბენზინის ძრავები და მსუბუქი შასის წყობა. Type V წაიყვანა იმავე ნიშაზე — წინ პატარა ტიპის სისტემა, თერმოსიფონით გაგრილების საქანელი და ჰაერვანი შესაწოვი ყვლადჭერი, წართვისას გვერდზე, უკანა პორტალის წრეში კი ჯაჭვით შესამორჩინებელი დაწნეხა. სამართავად მრგვალი ბოძიანი („ტილერი“) გინდა, შეფერხებისთვის ფეხით მართული ღურღანი უკანა ბორბლებს აჭერდა, მეორე დახმარების პედალი კიდევ გადაცემაში ურტყამდა. კარი დაკარებით ხუჭუჭა ხის ჩარჩო იყო, ორსაიმედიან ტყავის სავარძლებში მგზავრები უშუალოდ ცასა და მტვერთან სახეთექად იჯდნენ.
მაღაზიის სიცოცხლე
როცა ყველა მოდელს ორეულანად ითვლიდნენ და არა ათასეულებით, Type V ძირითადად იმდენად თბილისურად გამოფენილ ევროპელ ბიზნესელებსა და სპორტული სიამოვნების მაძებარ ამერიკელებს უხვეოდნენ. შეკვეთას პარიზთან ახლოს, პიუტოს ოფისში პირადად აფორმებდნენ, ზედმიწევნით კი როტშილდ ემ ფისიელ კარნისებელი კონტრაქტორები ამზადებდნენ. პროდუქციული ჩანაწერები შემორჩენილი არ გვაქვს, მაგრამ კლუბურ სიებში ხუთზე ნაკლები სრულად ავთენტური ეგზემპლარი დგას მთელ მსოფლიოზე.
English version
At the turn of the 20th century, French marque De Dion–Bouton released the Type V as one of the early standardized horseless carriages that helped move motoring from coach-built curiosity to a reproducible product.
Design & Engineering
De Dion–Bouton built its reputation on single-cylinder gasoline engines and light chassis frames. The Type V adopted the company’s compact power unit—an atmospheric intake valve engine cooled by thermosiphon—mounted at the front and driving the rear axle via a simple chain. A tiller provided steering, while braking came from a foot-operated band on the rear wheels, supplemented by a transmission brake. The body was little more than an open wooden carriage, seating two passengers on leather-upholstered chairs and exposing the occupants to the elements.
Commercial Life
Manufactured during a period when production figures were still counted in dozens, rather than thousands, the Type V went primarily to affluent Europeans and American enthusiasts looking for reliable self-propulsion. Orders were handled personally by the company’s sales office in Puteaux, near Paris, with bodies finished by contracted coachwork shops such as Rothschild et Fils. Because surviving records are fragmentary, precise production totals remain unknown, but surviving club inventories place fewer than five original examples worldwide.
